O mesmo Sol une Galiza e Xapón
Hai historias que parecen inventadas para emocionar, pero nacen directamente da astronomía. Esta é unha delas.
Mentres en Galicia celebremos o 25 de xullo, Día Nacional de Galicia e solemnidade do Apóstolo Santiago, no outro extremo de Eurasia o Sol estará saíndo polo horizonte de Xapón. O verdadeiramente sorprendente é que ambos os dous acontecementos ocorrerán practicamente ao mesmo tempo.
Non é unha metáfora. É un fenómeno astronómico real.
Cada ano, arredor do 17 de maio, coincidindo co Día das Letras Galegas, e do 25 de xullo, Día de Galicia, a xeometría da Terra fai que a posta de Sol en Fisterra e o amencer en Nachikatsuura, na prefectura xaponesa de Wakayama, coincidan case exactamente no mesmo instante. Son máis de 10.000 quilómetros de distancia unidos por un único momento: mentres o Sol desaparece sobre o Atlántico galego, comeza a iluminar o Pacífico xaponés.
No ano 2026, por exemplo, o 25 de xullo o Sol porase en Fisterra arredor das 22:07 (hora oficial galega, CEST), mentres que ese mesmo instante corresponderá aproximadamente ás 05:07 do 26 de xullo en Xapón (JST), cando o Sol asome polo horizonte de Nachikatsuura. Dúas paisaxes completamente distintas contemplando o mesmo astro en dous momentos opostos do seu percorrido aparente.
A explicación non ten nada de misterioso. É consecuencia da inclinación do eixe terrestre e do movemento do noso planeta arredor do Sol. Durante uns poucos días ao ano, esa combinación fai que o amencer xaponés e o solpor galego queden sincronizados case ao segundo.
E, con todo, coñecer a explicación científica non lle resta beleza; ao contrario, faina aínda máis fascinante.
A imaxe é poderosa. Xapón é coñecido como o país do sol nacente. Galicia, desde o antigo Finis Terrae, simboliza desde hai séculos o lugar onde o Sol parece entregarse ao océano. Oriente e Occidente. Amencer e solpor. Pacífico e Atlántico. Dous extremos de Eurasia unidos pola mesma luz.
Pero a coincidencia non remata na astronomía. Ambos os dous territorios comparten tamén unha tradición única: a dos grandes camiños de peregrinación. En Xapón, o Kumano Kodo. En Galicia, o Camiño de Santiago. Son as dúas únicas rutas de peregrinación do mundo recoñecidas conxuntamente pola UNESCO, dous camiños que convidan a percorrer unha paisaxe que acaba converténdose tamén nunha experiencia interior.
Quizais por iso esta coincidencia merece algo máis ca unha curiosidade de calendario. É unha magnífica oportunidade para lembrar que Galicia ocupa un lugar singular no mapa do mundo. Non só como destino final dun camiño, senón tamén como un deses lugares onde a xeografía, a historia, a cultura e a astronomía se atopan dun xeito case poético.
Porque cando o Sol nace en Xapón e, ao mesmo tempo, se pon en Fisterra, non estamos contemplando dous fenómenos distintos.
Estamos vendo a mesma luz percorrer o planeta e lembrarnos que, malia vivirmos separados por milleiros de quilómetros, todos habitamos baixo o mesmo ceo.
Hai máis lugares no mundo e con datas distintas onde ocorre o mesmo tendo a Galiza como protagonista: 24 de xaneiro do 2024.